सायकेडेलिक पदार्थ मेंदूच्या भागांमधील संवाद कायमस्वरूपी बदलतात का?
आंतरराष्ट्रीय स्तरावर केलेल्या एका नवीन विश्लेषणातून सायकेडेलिक पदार्थ जसे की सायलोसिबिन, एलएसडी, मेस्कालिन, डीएमटी आणि अयाहुआस्का यांचा मानवी मेंदूवर कसा परिणाम होतो हे समोर आले आहे. हे संयुग, अवसाद, चिंता किंवा व्यसनांवर उपचारात्मक परिणामासाठी अभ्यासले जातात, मेंदूच्या क्रियाकलापात मोजण्यायोग्य बदल घडवतात.
संशोधकांनी तीन खंडांवर पसरलेल्या अक्खड एकूण २५०हून अधिक सहभागींवर केलेल्या अकरा स्वतंत्र अभ्यासांची माहिती एकत्रित केली. त्यांचे परिणाम दाखवतात की हे पदार्थ सामान्यतः कमी जोडलेल्या मेंदूच्या जाळ्यांमधील संवाद वाढवतात. उदाहरणार्थ, ते अमूर्त विचार, स्मृती आणि भावना यांशी संबंधित भाग आणि संवेदनशीलता आणि हालचालींसाठी जबाबदार भाग यांच्यातील संबंध मजबूत करतात. हे परिघटना मेंदूच्या सलग संरचनेत तात्पुरता बदल सुचवते, जिथे विविध संज्ञानात्मक कार्यांमधील सीमा कमी स्पष्ट होतात.
विश्लेषणातून असेही दिसून आले की मेंदूच्या काही खोल भाग, जसे की थॅलामस, कॉडेट आणि पुटामेन, यांचा संवेदनशीलता-हालचालींच्या भागांशी संबंध बदलतो. ही रचना हालचालींचे समन्वय आणि संवेदनांचे नियमन यात महत्त्वाची भूमिका बजावते. मात्र, मागील अभ्यासांमध्ये सुचविल्याप्रमाणे, सायकेडेलिक पदार्थ मेंदूच्या व्यक्तिगत जाळ्यांमधील संवाद सामान्यतः कमी करत नाहीत. परिणाम पदार्थ आणि व्यक्तीनुसार बदलतात, एलएसडी, सायलोसिबिन, मेस्कालिन, डीएमटी आणि अयाहुआस्का यांच्यात उल्लेखनीय फरक आहेत.
हा संश्लेषण सायकेडेलिक पदार्थांच्या परिणामांमागील मेंदूच्या यंत्रणेचे स्पष्ट आणि सखोल दृश्य देतो. हे पुष्टी करते की हे पदार्थ मेंदूला अनियोजितपणे गोंधळात टाकत नाहीत, तर ते मेंदूच्या विविध भागांमधील विशिष्ट जोडण्या पुनर्रचित करतात. हे शोध त्यांच्या उपचारात्मक क्षमतेला चांगल्या प्रकारे समजून घेण्यासाठी आणि अधिक लक्ष्यित वैद्यकीय दृष्टिकोन विकसित करण्यासाठी मार्गदर्शक ठरतात.
Sources du média
Document de référence
DOI : https://doi.org/10.1038/s41591-026-04287-9
Titre : An international mega-analysis of psychedelic drug effects on brain circuit function
Revue : Nature Medicine
Éditeur : Springer Science and Business Media LLC
Auteurs : Manesh Girn; Manoj K. Doss; Leor Roseman; Katrin H. Preller; Fernanda Palhano-Fontes; Lorenzo Pasquini; Frederick S. Barrett; Pablo Mallaroni; Natasha L. Mason; Christopher Timmermann; Drummond E. McCulloch; Patrick M. Fisher; Brian S. Winston; Flora Moujaes; Felix Muller; Matthias E. Liechti; Franz X. Vollenweider; Johannes G. Ramaekers; Kim Kuypers; Draulio B. Araujo; Olaf Sporns; Joshua Siegel; Nico Dosenbach; David J. Nutt; Robin L. Carhart-Harris; Emmanuel A. Stamatakis; Danilo Bzdok