“`html<\/p>\n
Dikkat eksikli\u011fi bozuklu\u011fu d\u00fcnya genelinde yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocu\u011fu etkiliyor. 2021 y\u0131l\u0131nda, d\u00fcnya genelinde 20 ya\u015f alt\u0131 yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocuk ve gen\u00e7, dikkat eksikli\u011fi ve\/veya hiperaktivite bozuklu\u011fu ile ya\u015f\u0131yordu. S\u00fcrekli odaklanma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc, d\u00fcrt\u00fcsellik veya a\u015f\u0131r\u0131 huzursuzlukla karakterize edilen bu bozukluk, kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir sorun te\u015fkil ediyor. Veriler, d\u00fcnya genelinde %1,78\u2019lik bir yayg\u0131nl\u0131k oran\u0131n\u0131 ortaya koyuyor; bu da yakla\u015f\u0131k her 56 \u00e7ocu\u011fun birinin etkilendi\u011fi anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n
Avustralya, bu bozuklu\u011fun en yayg\u0131n oldu\u011fu \u00fclke olarak \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor; %5,62\u2019lik bir oranla, Avustralasya gibi di\u011fer b\u00f6lgeler de yak\u0131ndan takip ediyor. Buna kar\u015f\u0131n, Afrika veya Asya\u2019n\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgelerinde oranlar \u00e7ok daha d\u00fc\u015f\u00fck; bunun nedeni genellikle tan\u0131 ve \u00f6zel bak\u0131m imkanlar\u0131na s\u0131n\u0131rl\u0131 eri\u015fim. \u00dclkeler aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar, semptomlar\u0131n alg\u0131lanmas\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel kriterlerin \u00e7e\u015fitlili\u011fiyle k\u0131smen a\u00e7\u0131klanabilir. \u00c7ocuklara y\u00f6nelik beklentilerin daha kat\u0131 oldu\u011fu toplumlarda, bu bozuklukla ili\u015fkili davran\u0131\u015flar daha kolay sorunlu olarak tan\u0131mlan\u0131r.<\/p>\n
Erkekler, k\u0131zlara g\u00f6re \u00e7ok daha fazla etkileniyor; yayg\u0131nl\u0131k oran\u0131 %2,52\u2019ye kar\u015f\u0131n %0,99. Bu farkl\u0131l\u0131k, erkeklerin genellikle hiperaktivite gibi daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr semptomlar g\u00f6stermesiyle a\u00e7\u0131klanabilir; bu da ebeveynlerin ve \u00f6\u011fretmenlerin dikkatini daha fazla \u00e7eker. K\u0131zlarda, semptomlar daha kolay fark edilmeyebilir; \u00e7\u00fcnk\u00fc onlar genellikle hayal kurma veya organizasyon sorunlar\u0131 gibi zorluklar\u0131n\u0131 daha fazla i\u00e7selle\u015ftirme e\u011filimindedir.<\/p>\n
1990 y\u0131l\u0131ndan beri toplam vaka say\u0131s\u0131 yakla\u015f\u0131k %10 artm\u0131\u015f olsa da, bu art\u0131\u015f\u0131n ba\u015fl\u0131ca nedeni d\u00fcnya n\u00fcfusundaki b\u00fcy\u00fcme. Ger\u00e7ekte, yayg\u0131nl\u0131k ve insidans oranlar\u0131 s\u0131ras\u0131yla %6 ve %5,8 oran\u0131nda hafif bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6steriyor. Bu, etkilenen \u00e7ocuklar\u0131n oran\u0131n\u0131n sabit kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hatta hafif\u00e7e azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor; baz\u0131 \u00fclkelerde daha iyi tan\u0131 imkanlar\u0131na ra\u011fmen.<\/p>\n
Bu bozukluk, ya\u015fam kalitesi \u00fczerinde de \u00f6nemli bir etkiye sahip. 2021 y\u0131l\u0131nda, 20 ya\u015f alt\u0131 gen\u00e7ler aras\u0131nda yakla\u015f\u0131k 575.000 sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam y\u0131l\u0131n\u0131n kayb\u0131ndan sorumlu oldu. Bu rakam, i\u015flevsel k\u0131s\u0131tlamalarla ya\u015fanan y\u0131llar\u0131 kaps\u0131yor, ancak erken \u00f6l\u00fcmleri kapsam\u0131yor; \u00e7\u00fcnk\u00fc bozukluk do\u011frudan artm\u0131\u015f \u00f6l\u00fcmle ili\u015fkili de\u011fil. Bununla birlikte, son \u00e7al\u0131\u015fmalar, etkilenen ki\u015filerin kaza veya intihar riskinin daha y\u00fcksek oldu\u011funu g\u00f6steriyor; bu da ger\u00e7ek y\u00fck\u00fcn hafife al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterebilir.<\/p>\n
Semptomlar genellikle 3 ila 12 ya\u015f aras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor; tan\u0131da zirve 5 ila 9 ya\u015f aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fiyor. Etki, okul ve sosyal taleplerin daha bask\u0131n hale geldi\u011fi 10 ila 14 ya\u015f aras\u0131nda en g\u00fc\u00e7l\u00fc seviyede. Ya\u015fla birlikte baz\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n semptomlar\u0131 azal\u0131r, ancak bir\u00e7ok \u00e7ocuk ergenlik d\u00f6neminde de zorluklar ya\u015famaya devam ediyor; \u00f6zellikle \u00f6z sayg\u0131 sorunlar\u0131 veya sosyal ili\u015fkiler nedeniyle.<\/p>\n
En geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler, daha y\u00fcksek yayg\u0131nl\u0131k oranlar\u0131 kaydediyor. Bu, bozuklu\u011fun bu \u00fclkelerde daha yayg\u0131n oldu\u011fu anlam\u0131na gelmiyor; daha \u00e7ok, sa\u011fl\u0131k sistemlerinin bunu tespit etmek i\u00e7in daha donan\u0131ml\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na geliyor. Kaynaklar\u0131n k\u0131s\u0131tl\u0131 oldu\u011fu b\u00f6lgelerde, Sahra alt\u0131 Afrika veya Asya\u2019n\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgeleri gibi, bir\u00e7ok vaka fark edilmeden kal\u0131yor. Aileler, uzmanlara ula\u015fmak i\u00e7in genellikle uzun mesafeler kat etmek zorunda kal\u0131yor ve bekleme listeleri aylarca s\u00fcrebiliyor; bu da tedavinin gecikmesine neden oluyor.<\/p>\n
Bu bozuklu\u011fun nedenleri \u00e7ok \u00e7e\u015fitli ve genetik ve \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin bir kombinasyonunu i\u00e7eriyor. Bununla birlikte, n\u00fcfuslar aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck biyolojik farkl\u0131l\u0131klar oldu\u011funu g\u00f6steren g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kan\u0131t yok. G\u00f6zlemlenen varyasyonlar, semptomlar\u0131n alg\u0131lanma ve yorumlanma \u015feklindeki farkl\u0131l\u0131klarla daha fazla a\u00e7\u0131klanabilir. \u00d6rne\u011fin, huzursuzlu\u011fun daha az tolere edildi\u011fi k\u00fclt\u00fcrlerde, \u00e7ocuklar\u0131n tan\u0131 y\u00f6nlendirmesine daha yatk\u0131n oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n
Son olarak, mevcut rakamlar k\u00fcresel bir bak\u0131\u015f sunsa da, ger\u00e7ekli\u011fi hafife al\u0131yor olabilir. Yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 tahmin etmek i\u00e7in kullan\u0131lan y\u00f6ntemler, k\u0131smen, verilerin eksik oldu\u011fu \u00fclkelerde ekstrapolasyonlara dayan\u0131yor. Ayr\u0131ca, bu bozuklukla ilgili y\u00fck, kayg\u0131, depresyon veya davran\u0131\u015f bozukluklar\u0131 gibi ili\u015fkili sorunlar\u0131 dikkate alm\u0131yor; bunlar genellikle etkilenen \u00e7ocuklar\u0131n durumunu k\u00f6t\u00fcle\u015ftiriyor.<\/p>\n
Dikkat eksikli\u011fi bozuklu\u011fu d\u00fcnya genelinde yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocu\u011fu etkiliyor. 2021 y\u0131l\u0131nda, d\u00fcnya genelinde 20 ya\u015f alt\u0131 yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocuk ve gen\u00e7, dikkat eksikli\u011fi ve\/veya hiperaktivite bozuklu\u011fu ile ya\u015f\u0131yordu. S\u00fcrekli odaklanma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc, d\u00fcrt\u00fcsellik veya a\u015f\u0131r\u0131 huzursuzlukla karakterize edilen bu bozukluk, kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir sorun te\u015fkil ediyor. Veriler, d\u00fcnya genelinde %1,78\u2019lik bir yayg\u0131nl\u0131k oran\u0131n\u0131 ortaya koyuyor; bu da yakla\u015f\u0131k her 56 \u00e7ocu\u011fun birinin etkilendi\u011fi anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n
Avustralya, bu bozuklu\u011fun en yayg\u0131n oldu\u011fu \u00fclke olarak \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor; %5,62\u2019lik bir oranla, Avustralasya gibi di\u011fer b\u00f6lgeler de yak\u0131ndan takip ediyor. Buna kar\u015f\u0131n, Afrika veya Asya\u2019n\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgelerinde oranlar \u00e7ok daha d\u00fc\u015f\u00fck; bunun nedeni genellikle tan\u0131 ve \u00f6zel bak\u0131m imkanlar\u0131na s\u0131n\u0131rl\u0131 eri\u015fim. \u00dclkeler aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar, semptomlar\u0131n alg\u0131lanmas\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel kriterlerin \u00e7e\u015fitlili\u011fiyle k\u0131smen a\u00e7\u0131klanabilir. \u00c7ocuklara y\u00f6nelik beklentilerin daha kat\u0131 oldu\u011fu toplumlarda, bu bozuklukla ili\u015fkili davran\u0131\u015flar daha kolay sorunlu olarak tan\u0131mlan\u0131r.<\/p>\n
Erkekler, k\u0131zlara g\u00f6re \u00e7ok daha fazla etkileniyor; yayg\u0131nl\u0131k oran\u0131 %2,52\u2019ye kar\u015f\u0131n %0,99. Bu farkl\u0131l\u0131k, erkeklerin genellikle hiperaktivite gibi daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr semptomlar g\u00f6stermesiyle a\u00e7\u0131klanabilir; bu da ebeveynlerin ve \u00f6\u011fretmenlerin dikkatini daha fazla \u00e7eker. K\u0131zlarda, semptomlar daha kolay fark edilmeyebilir; \u00e7\u00fcnk\u00fc onlar genellikle hayal kurma veya organizasyon sorunlar\u0131 gibi zorluklar\u0131n\u0131 daha fazla i\u00e7selle\u015ftirme e\u011filimindedir.<\/p>\n
1990 y\u0131l\u0131ndan beri toplam vaka say\u0131s\u0131 yakla\u015f\u0131k %10 artm\u0131\u015f olsa da, bu art\u0131\u015f\u0131n ba\u015fl\u0131ca nedeni d\u00fcnya n\u00fcfusundaki b\u00fcy\u00fcme. Ger\u00e7ekte, yayg\u0131nl\u0131k ve insidans oranlar\u0131 s\u0131ras\u0131yla %6 ve %5,8 oran\u0131nda hafif bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6steriyor. Bu, etkilenen \u00e7ocuklar\u0131n oran\u0131n\u0131n sabit kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hatta hafif\u00e7e azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor; baz\u0131 \u00fclkelerde daha iyi tan\u0131 imkanlar\u0131na ra\u011fmen.<\/p>\n
Bu bozukluk, ya\u015fam kalitesi \u00fczerinde de \u00f6nemli bir etkiye sahip. 2021 y\u0131l\u0131nda, 20 ya\u015f alt\u0131 gen\u00e7ler aras\u0131nda yakla\u015f\u0131k 575.000 sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam y\u0131l\u0131n\u0131n kayb\u0131ndan sorumlu oldu. Bu rakam, i\u015flevsel k\u0131s\u0131tlamalarla ya\u015fanan y\u0131llar\u0131 kaps\u0131yor, ancak erken \u00f6l\u00fcmleri kapsam\u0131yor; \u00e7\u00fcnk\u00fc bozukluk do\u011frudan artm\u0131\u015f \u00f6l\u00fcmle ili\u015fkili de\u011fil. Bununla birlikte, son \u00e7al\u0131\u015fmalar, etkilenen ki\u015filerin kaza veya intihar riskinin daha y\u00fcksek oldu\u011funu g\u00f6steriyor; bu da ger\u00e7ek y\u00fck\u00fcn hafife al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterebilir.<\/p>\n
Semptomlar genellikle 3 ila 12 ya\u015f aras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor; tan\u0131da zirve 5 ila 9 ya\u015f aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fiyor. Etki, okul ve sosyal taleplerin daha bask\u0131n hale geldi\u011fi 10 ila 14 ya\u015f aras\u0131nda en g\u00fc\u00e7l\u00fc seviyede. Ya\u015fla birlikte baz\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n semptomlar\u0131 azal\u0131r, ancak bir\u00e7ok \u00e7ocuk ergenlik d\u00f6neminde de zorluklar ya\u015famaya devam ediyor; \u00f6zellikle \u00f6z sayg\u0131 sorunlar\u0131 veya sosyal ili\u015fkiler nedeniyle.<\/p>\n
En geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler, daha y\u00fcksek yayg\u0131nl\u0131k oranlar\u0131 kaydediyor. Bu, bozuklu\u011fun bu \u00fclkelerde daha yayg\u0131n oldu\u011fu anlam\u0131na gelmiyor; daha \u00e7ok, sa\u011fl\u0131k sistemlerinin bunu tespit etmek i\u00e7in daha donan\u0131ml\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na geliyor. Kaynaklar\u0131n k\u0131s\u0131tl\u0131 oldu\u011fu b\u00f6lgelerde, Sahra alt\u0131 Afrika veya Asya\u2019n\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgeleri gibi, bir\u00e7ok vaka fark edilmeden kal\u0131yor. Aileler, uzmanlara ula\u015fmak i\u00e7in genellikle uzun mesafeler kat etmek zorunda kal\u0131yor ve bekleme listeleri aylarca s\u00fcrebiliyor; bu da tedavinin gecikmesine neden oluyor.<\/p>\n
Bu bozuklu\u011fun nedenleri \u00e7ok \u00e7e\u015fitli ve genetik ve \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin bir kombinasyonunu i\u00e7eriyor. Bununla birlikte, n\u00fcfuslar aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck biyolojik farkl\u0131l\u0131klar oldu\u011funu g\u00f6steren g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kan\u0131t yok. G\u00f6zlemlenen varyasyonlar, semptomlar\u0131n alg\u0131lanma ve yorumlanma \u015feklindeki farkl\u0131l\u0131klarla daha fazla a\u00e7\u0131klanabilir. \u00d6rne\u011fin, huzursuzlu\u011fun daha az tolere edildi\u011fi k\u00fclt\u00fcrlerde, \u00e7ocuklar\u0131n tan\u0131 y\u00f6nlendirmesine daha yatk\u0131n oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n
Son olarak, mevcut rakamlar k\u00fcresel bir bak\u0131\u015f sunsa da, ger\u00e7ekli\u011fi hafife al\u0131yor olabilir. Yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 tahmin etmek i\u00e7in kullan\u0131lan y\u00f6ntemler, k\u0131smen, verilerin eksik oldu\u011fu \u00fclkelerde ekstrapolasyonlara dayan\u0131yor. Ayr\u0131ca, bu bozuklukla ilgili y\u00fck, kayg\u0131, depresyon veya davran\u0131\u015f bozukluklar\u0131 gibi ili\u015fkili sorunlar\u0131 dikkate alm\u0131yor; bunlar genellikle etkilenen \u00e7ocuklar\u0131n durumunu k\u00f6t\u00fcle\u015ftiriyor.<\/p>\n
“`<\/p>\n
DOI\u00a0:<\/strong> https:\/\/doi.org\/10.1038\/s41380-026-03683-4<\/a><\/p>\n Titre\u00a0:<\/strong> Incidence, prevalence, and global burden of attention-deficit\/hyperactivity disorder from 1990 to 2021 across 204 countries in individuals under age 20: data, with critical appraisal, from the 2021 Global Burden of Disease study<\/p>\n Revue : <\/strong> Molecular Psychiatry<\/p>\n \u00c9diteur : <\/strong> Springer Science and Business Media LLC<\/p>\n Auteurs : <\/strong> Samuele Cortese; Min Seo Kim; Jong Hoon Han; Sarah Soyeon Oh; Dong Keon Yon; Jae II Shin; Marco Solmi<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" “`html Dikkat eksikli\u011fi bozuklu\u011fu d\u00fcnya genelinde yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocu\u011fu etkiliyor Dikkat eksikli\u011fi bozuklu\u011fu d\u00fcnya genelinde yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocu\u011fu etkiliyor. 2021 y\u0131l\u0131nda, d\u00fcnya genelinde 20 ya\u015f alt\u0131 yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocuk ve gen\u00e7, dikkat eksikli\u011fi ve\/veya hiperaktivite bozuklu\u011fu ile ya\u015f\u0131yordu. S\u00fcrekli odaklanma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc, d\u00fcrt\u00fcsellik veya a\u015f\u0131r\u0131 huzursuzlukla karakterize edilen bu bozukluk, kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan… Okumaya devam et Dikkat eksikli\u011fi bozuklu\u011fu d\u00fcnya genelinde yakla\u015f\u0131k 47 milyon \u00e7ocu\u011fu etkiliyor<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,9,4],"tags":[],"class_list":["post-42","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-saglik","category-toplum","category-uluslararasi","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43,"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42\/revisions\/43"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=42"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/psychiatryfoundation.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=42"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}